Health Care : मधुमेह (Diabetes) हा केवळ साखर वाढण्यापुरता मर्यादित आजार नाही, तर तो दीर्घकाळ दुर्लक्षित राहिल्यास शरीरातील अनेक अवयवांवर गंभीर परिणाम करू शकतो. योग्य आहार, नियमित व्यायाम आणि औषधोपचार करून मधुमेह नियंत्रणात ठेवता येतो. मात्र, काही लक्षणांकडे दुर्लक्ष केल्यास मधुमेह नियंत्रणाबाहेर जात असल्याचे संकेत मिळू शकतात. हे संकेत वेळीच ओळखून काळजी घेतली नाही, तर किडनी, डोळे, हृदय आणि मज्जासंस्थेचे गंभीर नुकसान होऊ शकते.
सतत तहान लागणे आणि वारंवार लघवी होणे
मधुमेह नियंत्रणात नसल्याचे पहिले आणि महत्त्वाचे लक्षण म्हणजे सतत तहान लागणे आणि वारंवार लघवी होणे. रक्तातील साखरेचे प्रमाण वाढले की शरीर ती साखर लघवीतून बाहेर टाकण्याचा प्रयत्न करते. त्यामुळे लघवीचे प्रमाण वाढते आणि शरीरातील पाणी कमी होते. परिणामी, सतत तोंड कोरडे पडणे आणि पाणी प्यायची गरज भासते. ही लक्षणे सतत जाणवत असतील, तर तात्काळ रक्तातील साखरेची तपासणी करणे गरजेचे आहे.
Health Care
थकवा, अशक्तपणा आणि वजनात अचानक बदल
मधुमेह नियंत्रणात नसताना शरीराला पुरेशी ऊर्जा मिळत नाही. रक्तातील साखर पेशींमध्ये पोहोचत नसल्याने सतत थकवा, आळस आणि अशक्तपणा जाणवतो. काही रुग्णांमध्ये कारण नसताना वजन झपाट्याने कमी होते, तर काहींमध्ये वजन वाढते. हा बदल शरीरातील इन्सुलिनच्या कार्यक्षमतेशी थेट संबंधित असतो. सतत थकवा जाणवत असल्यास तो दुर्लक्षित न करता डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.
जखमा उशिरा भरून येणे आणि वारंवार संसर्ग होणे
मधुमेह नियंत्रणात नसल्यास शरीराची रोगप्रतिकारक शक्ती कमी होते. त्यामुळे अगदी छोटी जखम, कट किंवा फोडही उशिरा भरून येतात. त्वचेचे संसर्ग, मूत्रमार्गाचे इन्फेक्शन, हिरड्यांचे आजार वारंवार होऊ लागतात. हे लक्षण दीर्घकाळ राहिल्यास भविष्यात गंभीर गुंतागुंत निर्माण होऊ शकते.
डोळ्यांशी संबंधित तक्रारी आणि धूसर दिसणे
रक्तातील साखर वाढल्याने डोळ्यांच्या लेन्सवर परिणाम होतो. यामुळे धूसर दिसणे, डोळ्यांत जडपणा किंवा अचानक कमी-जास्त दिसण्याची समस्या उद्भवते. दीर्घकाळ साखर नियंत्रणात न राहिल्यास डायबेटिक रेटिनोपॅथीचा धोका वाढतो, ज्यामुळे दृष्टी कायमस्वरूपी कमी होऊ शकते. त्यामुळे डोळ्यांच्या तक्रारी दिसताच तात्काळ तपासणी आवश्यक आहे.
===========
हे देखील वाचा :
Health : झोपेत असताना ‘हार्ट अटॅक’चा धोका अधिक का आहे?
Winter Breathing Problems : थंडीत श्वास घेण्यास त्रास होत असल्यास करा ही कामे, मिळेल आराम
===========
हात-पाय सुन्न होणे, जळजळ किंवा मुंग्या येणे
मधुमेहामुळे मज्जासंस्थेवर (Nervous System) परिणाम होतो. त्यामुळे हात-पाय सुन्न होणे, मुंग्या येणे किंवा जळजळ होण्याची भावना निर्माण होते. याला डायबेटिक न्यूरोपॅथी म्हणतात. हे लक्षण दुर्लक्षित केल्यास पुढे चालताना अडचण, जखमा लक्षात न येणे आणि गंभीर गुंतागुंत होऊ शकते.
वेळीच घ्या काळजी
वरील कोणतेही लक्षण सतत जाणवत असल्यास रक्तातील साखरेची नियमित तपासणी, संतुलित आहार, व्यायाम आणि डॉक्टरांनी सांगितलेली औषधे वेळेवर घेणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. मधुमेह नियंत्रणात ठेवल्यास निरोगी आणि सक्रिय आयुष्य जगणे नक्कीच शक्य आहे.
Latest Marathi News | News in Marathi | Live news Updates in Marathi on Trending Topics
